Niemal każdy, kto korzysta z wizyt w gabinecie stomatologicznym, słyszał o leczeniu kanałowym. Pojęcie to wymaga jednak dookreślenia, gdyż często jest błędnie pojmowane przez wielu pacjentów, co prowadzi do nieuzasadnionej obawy przed poddaniem się zabiegom endodontycznym.

Funkcje miazgi zęba

Zdrowy ząb składa się z korony i korzenia. Korona jest tą częścią zęba, która jest widoczna gołym okiem w jamie ustnej, zaś korzeń utrzymuje ząb w kości, dzięki czemu nie ulega on samoistnemu wypadnięciu. Korona zęba składa się z trzech podstawowych warstw, do których zalicza się szkliwo położone zewnętrznie, zębinę położoną zaraz pod szkliwem, a także miazgę, która może być także określana miazgą zębową. Pod zębiną jest usytuowana przestrzeń (tak zwana komora miazgi i kanał korzeniowy), która jest wypełniona silnie unerwioną i unaczynioną tkanką łączną – podobną do tej, która występuje w ludzkiej pępowinie. Ponadto w wyżej wspominanej przestrzeni obecne są także odontoblasty lub fibroblasty oraz specjalne białka – proteoglikany. Miazga dostarcza substancji odżywczych oraz transportuje tlen do zęba, a także chroni go przed infekcjami, odbiera bodźce i odpowiada za tworzenie się kolejnych warstw zębiny. Miazgę dzieli się na koronową oraz korzeniową, w zależności od jej umiejscowienia w zębie.

Przyczyny i symptomy zapalenia miazgi zęba

Zazwyczaj to część koronowa miazgi zęba jako pierwsza ulega nadkażeniu przez bakterie, które pochodzą z ubytku próchnicznego.

Stan zapalny miazgi jest niezwykle dokuczliwy i powoduje silny ból. Przyjmuje się, że jest aż pięć wyznaczników stanu zapalnego, do których należą m.in.:

  • tumor, tak zwane obrzmienie
  • dolor, czyli ból

W przypadku zakażenia koronowej części miazgi jedne objawy są bardzo nasilone, zaś inne zupełnie niezauważalne dla pacjenta. Komora miazgi nie jest w stanie powiększyć swojej objętości, więc wzrasta w niej ciśnienie, czemu towarzyszy potężny ból. Tego problemu nie da się wyeliminować antybiotykoterapią czy lekami przeciwbólowymi. Na krótką chwilę pomaga wywiercenie w koronie zęba otworu w celu zmniejszenia ciśnienia. Tego typu symptomy są wskazaniem do rozpoczęcia leczenia kanałowego. Zajmuje się nim dział medycyny stomatologicznej obejmujący szeroko pojętą diagnostykę oraz leczenie schorzeń związanych z miazgą zębową oraz tkankami okołowierzchołkowatymi, czyli endodoncja.

Wskazania i przebieg leczenia kanałowego

Leczenie kanałowe, czy inaczej leczenie endodontyczne, ma na celu usunięcie miazgi z kanałów, ich dezynfekcję, a dalszej kolejności szczelne wypełnienie kanałów odpowiednimi materiałami. Na koniec zabiegu dokonuje się szczelnego zabezpieczenia korony klinicznej chorego zęba. Leczenie kanałowe należy rozpocząć od dokładnego usunięcia próchnicy, w dalszej kolejności dokonuje się jak najlepszego i najskuteczniejszego dojścia do kanałów korzeniowych. Prowadzone leczenie kanałowe obejmuje zabiegi wykonywane przez specjalistów przy użyciu ultracienkich narzędzi penetrujących i piłujących, jak również mikroskopów. Zastosowanie specjalistycznej aparatury oraz narzędzi stomatologicznych umożliwia badanie i ocenę stopnia zaawansowania chorób miazgi zębowej oraz tkanek okołowierzchołkowych. Wykorzystanie mikroskopów pozwala na szczegółowy pomiar głębokości zmian chorobowych i zastosowanie efektywnego leczenia. Osobami, które są szczególnie narażone na zakażenie miazgi zęba, są pacjenci z długotrwale nieleczonymi, rozległymi zmianami próchniczymi zębów. Wielu pacjentów, którzy cierpią na głębokie ubytki próchnicowe, wymaga konsultacji lekarza endodontologa. Warto pamiętać, że głębokie ubytki próchnicowe sprzyjają pojawieniu się stanów zapalnych koronowej części miazgi zęba.

Nieleczone zapalenie miazgi może przejść w trudny do usunięcia zgorzel i rozległe zapalenie tkanek okołowierzchołkowych, a także ropień. Dlatego też w razie pojawienia się silnego bólu zęba konieczna jest wizyta w gabinecie stomatologicznym – w celu ustalenia jego przyczyny i skierowania na leczenie kanałowe.

Źródło: Protomdental – gabinet stomatologiczny